Олардың қатарына жауын-шашынның болмауы, жел және атмосфералық ауаның табиғи алмасуына байланысты үдерістер жатады.
Экология және климаттың өзгеруі ұлттық комитеттің мәліметінше, Ташкентте ағымдағы жылдың қазан айының 26-сына дейін небәрі 3,9 миллиметр жауын-шашын болған. Ал айлық норма 23,7 миллиметрді құрайды. Демек, жауын-шашын мөлшері белгіленген нормадан шамамен 6 есе аз болған.
Комитеттің мәліметтері бойынша, жауын-шашынның аздығы ауадағы шаңның жауын-шашынмен шайылып кетуін баяулатып, олардың атмосферада жиналуына жағдай жасайды.
Климаттың өзгеруі бойынша ұлттық орталықтың директоры, техника ғылымдарының философия докторы Фаррух Саттаровтың айтуынша, соңғы онжылдықта атмосфералық ауаның табиғи алмасуына байланысты үдерістерде де өзгерістер байқалған.
Атап айтқанда, суық жартыжылдықта қатты желмен және жауын-шашынның аздығымен байланысты қолайсыз метеорологиялық жағдайлар алдыңғы жылдармен салыстырғанда 57 пайызға артқан. Мұндай жағдайлар ауаның табиғи жолмен тазаруын қиындатуы мүмкін.
Комитет ауа сапасындағы өзгерістер мен шаң массаларының қозғалысын тек мониторинг станциялары арқылы ғана емес, сонымен қатар жасанды жер серіктерінің көмегімен де бақылап отыр.
Қазан айының 1–26-сы аралығындағы кезең бойынша SILAM моделі негізінде жер серіктерінен алынған көріністері талданып, олар ауа сапасының индексімен (AQI) салыстырылған.
Талдау нәтижелері шаң массалары Ташкент қаласы мен оған іргелес аумақтарға кірген кезеңдерде ауа сапасының индексі де жоғарылағанын көрсеткен.
Мысалы, қазан айының 4–5-і күндері жауын-шашын жауған және AQI индексі 66–71 деңгейінде болған. Ал кейінгі күндері жауын-шашынның аздығы мен шаң массаларының жиналуы аясында ауа сапасы нашарлаған.
Еуропаның EUMETSAT платформасы мен Meteosat жер серігінен алынған кескіндерде 25–26 қазан күндері Ташкент қаласы мен оның айналасында ірі шаң массалары байқалған.
Бұл үдеріс Ташкент қаласы мен облысын, сондай-ақ Сырдария және Жызақ облыстарының бір бөлігін қамтыған.
Мамандардың болжамына сәйкес, шаң массаларының әсері мен ауаның ластануына байланысты қолайсыз жағдайлар келесі аптаның басына дейін жалғасуы мүмкін.
Комитет атап өткендей, ауа сапасының нашарлауына түрлі факторлар әсер етеді. Сондықтан қалыптасқан жағдайды дұрыс бағалау үшін метеорологиялық жағдайларды, шаң массаларының қозғалысын және мониторинг деректерін өзара байланыстыра отырып, кешенді түрде талдау маңызды болып саналады.
