Рақамли технологиялар давлат ва фуқаро ўртасидаги муносабатларни янги босқичга олиб чиқиб, хизматлардан фойдаланиш жараёнини тез, шаффоф ва ортиқча бюрократик тўсиқларсиз ташкил этиш имконини бермоқда.
Ўзбекистонда ҳам сўнгги йилларда “Рақамли ҳукумат” тизимини ривожлантириш давлат сиёсатининг устувор йўналишларидан бири сифатида белгиланиб, давлат хизматларини рақамли форматга ўтказиш бўйича кенг кўламли ишлар амалга оширилмоқда.
Асосий мақсад — фуқаролар ва тадбиркорларнинг давлат идоралари билан муносабатларини соддалаштириш, хизматларни олиш учун сарфланадиган вақт ва харажатларни қисқартириш, бюрократик жараёнларни камайтириш ҳамда давлат бошқарувининг самарадорлиги ва очиқлигини оширишдан иборат.
Бу жараённинг энг муҳим натижаларидан бири — Ягона интерактив давлат хизматлари портали — my.gov.uz орқали тақдим этилаётган хизматлар сонининг изчил ошиб бораётганидир.
905 та хизмат — рақамлаштириш кўламининг янги кўрсаткичи
Жорий йилда my.gov.uz порталидаги электрон давлат хизматлари сони 900 тадан ошиб, 905 тага етди. Бу рақам давлат хизматларининг тобора катта қисми электрон шаклга ўтаётгани ва фуқаролар учун улардан масофадан туриб фойдаланиш имкониятлари кенгайиб бораётганини кўрсатади.
Порталдаги хизматлар сонининг ўсиш динамикасига эътибор қаратсак, бу жараённинг суръати янада яққол намоён бўлади. Хусусан, 2024 йилда my.gov.uz орқали 525 та давлат хизмати кўрсатилган бўлса, 2025 йилда уларнинг сони 800 тага етди. Жорий йилда эса бу кўрсаткич янада ошиб, 905 тани ташкил қилди.
Шундай қилиб, икки йил ичида портал орқали тақдим этилаётган хизматлар сони 380 тага кўпайди. Бошқача айтганда, фуқаролар ва бизнес учун электрон шаклда тақдим этилаётган давлат хизматлари кўлами сезиларли даражада кенгайди.
Бу эса давлат хизматларини рақамлаштириш фақат янги электрон платформалар яратиш билан чекланиб қолаётганини эмас, балки фуқароларнинг кундалик ҳаётидаги кўплаб жараёнларни ҳам босқичма-босқич онлайн форматга ўтказаётганини англатади.
Давлат идорасига боришга зарурат йўқ
My.gov.uz'нинг асосий афзаллиги — фуқаро ёки тадбиркор кўплаб давлат хизматларидан фойдаланиш учун давлат идорасига шахсан бориши шарт эмас. Ариза топшириш, маълумотнома олиш, турли ҳужжатларни расмийлаштириш ва бошқа хизматлардан фойдаланиш жараёнларини онлайн амалга ошириш имконияти яратилган.
Бу, ўз навбатида, фуқаронинг вақтини тежайди, ортиқча қоғозбозликни камайтиради ва хизмат кўрсатиш жараёнини янада шаффоф қилади.
Айниқса, тадбиркорлик субъектлари учун электрон давлат хизматларининг кенгайиши муҳим аҳамиятга эга. Чунки бизнес учун вақт — асосий ресурслардан бири. Турли рухсатнома, маълумотнома ёки бошқа хизматларни масофадан туриб олиш имконияти тадбиркорнинг давлат идораларига сарфлайдиган вақтини қисқартириб, асосий фаолиятига кўпроқ эътибор қаратиш имконини беради.
Рақамлаштиришнинг мақсади — қулайлик
My.gov.uz'да хизматлар сонининг 900 тадан ошиши, аввало, рақамлаштиришнинг инсон ҳаётидаги амалий натижасини кўрсатади.
Бугун фуқаро учун давлат хизмати маълум бир идора биноси, навбат ва қоғоз ҳужжатлар эмас, балки компьютер ёки смартфон орқали бир неча босқичда амалга ошириладиган электрон жараёнга айланиб бормоқда.
Икки йил ичида 525 та хизматдан 905 та хизматгача бўлган ўсиш — бу шунчаки статистика эмас. Бу давлат хизматларининг фуқарога тобора яқинлашиб, давлат ва жамият ўртасидаги муносабатларнинг рақамли форматга кўчаётганини англатади.
Келгусида ҳам давлат хизматларини рақамлаштириш, уларни ягона электрон тизимларга интеграция қилиш ва фуқаролар учун янада қулай шарт-шароитлар яратиш “Рақамли ҳукумат” тизимининг асосий вазифаларидан бири бўлиб қолади.