Yevropa Komissiyasi TraceMap deb nomlangan sun’iy intellekt platformasini ishga tushirdi. Tizim milliy organlarga oziq-ovqat firibgarligini aniqlashga, ifloslangan mahsulotlarni kuzatishga va xavfli tovarlarni bozordan olib chiqish jarayonini tezlashtirishga yordam beradi.
Sun’iy intellektga asoslangan yangi platforma Yevropa Ittifoqida oziq-ovqat firibgarligini, ifloslangan mahsulotlarni jo‘natish va oziq-ovqat orqali yuqadigan kasalliklarni tezroq aniqlashga qaratilgan.
Platforma allaqachon barcha Yevropa Ittifoqi mamlakatlaridagi milliy organlar uchun mavjud.
Bu oziq-ovqat xavfsizligi monitoringi va tekshiruvlarining samaradorligini oshirishi kerak.
Sog‘liqni saqlash va hayvonlar salomatligi bo‘yicha Yevropa komissari Oliver Verxei tizimni oziq-ovqat xavfsizligi inqirozlariga munosabatimizni inqilob qilishi mumkin bo‘lgan yirik innovatsiya deb atadi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, tizim mamlakatlar o‘rtasidagi muvofiqlashtirishni yaxshilaydi va fermerlar va iste’molchilarni himoya qilishni kuchaytiradi.
Yevropa Komissiyasining ma’lumotlariga ko‘ra, TraceMap savdo naqshlari va ishlab chiqarish oqimlarini deyarli real vaqt rejimida kuzatib borish uchun qishloq xo‘jaligi oziq-ovqat tizimlaridagi mavjud ma’lumotlardan foydalanadi.
Sun’iy intellekt xavfni baholashni yaxshilaydi va bozor operatorlari va savdo kanallari o‘rtasidagi aloqalarni tezda aniqlaydi. Shuningdek, u ta’minot zanjirini kuzatishga va xavfli mahsulotlarni tezda qaytarib olishga yordam beradi.
TraceMap tizimi sinovdan o‘tkazildi. Uning sinov versiyasi Xitoydan jo‘natilgan ifloslangan ingrediyentlar tufayli Yevropa bo‘ylab chaqaloqlar uchun sut aralashmasini qaytarib olish paytida ishlatilgan.
Yevropada oziq-ovqat xavfsizligi holati
Oziq-ovqat va ozuqa uchun tezkor ogohlantirish tizimiga yuborilgan bildirishnomalar soni 2024-yilda 12 foizga o‘sib, 5250 taga yetdi. Bildirishnomalarning uchdan bir qismi chegarada importni rad etish holatlari bilan bog‘liq edi. Asosiy sabablar Turkiya, Misr va Hindistondan import qilingan meva va sabzavotlarda pestitsid qoldiqlarining yuqori miqdori bilan bog‘liq.
Eng ko‘p bildirishnoma yuborgan mamlakatlar: Germaniya — 1907, Niderlandiya — 1155 va Italiya — 965 ta.
Bundan tashqari, 2024-yilda Yevropa mamlakatlarida 6558 ta oziq-ovqat orqali yuqadigan kasallik qayd etilgan. Bu o‘tgan yilga nisbatan 14,5% ga ko‘p.
Yevropada eng ko‘p qayd etilgan infeksiyalar kampilobakterioz, salmonellyoz, ichak tayoqchalari infeksiyalari va listeriozdir.
2024-yilda oziq-ovqat orqali yuqadigan infeksiyalar orasida shifoxonaga yotqizish va o‘limning eng yuqori ulushi listeriozga to‘g‘ri keladi. Listeriya bilan kasallangan har o‘n kishidan yettitasi shifoxonaga yotqizilgan va har o‘n ikki kishidan biri vafot etgan, deb xabar berdi oz.inform.kz.
