Синтетик наркотикларнинг тарқалиши, интернет орқали контактсиз савдо, яширин нарколабораториялар, ноқонуний молиявий схемалар ва ёшларни ушбу хавфга жалб этишнинг янги усуллари давлат ва жамиятдан мутлақо янги ёндашувни талаб қилмоқда. Сўнгги йилларда республикамизда бу йўналишда қонунчиликни такомиллаштириш, барвақт профилактика, рақамли технологиялардан фойдаланиш, даволаш ва реабилитация, шунингдек, халқаро ҳамкорликни ўзаро боғлайдиган тизимли чоралар амалга оширилмоқда. Бугунги суҳбатимизда ана шу ўзгаришлар нимани англатиши, улар фуқаролар ҳаётида қандай акс этаётгани ва давлатимиз бу таҳдидга қарши қандай чораларни кўраётгани ҳақида сўз юритамиз.

Суҳбатдошимиз – Ўзбекистон Республикаси Президенти ҳузуридаги Қонунчилик ва ҳуқуқий сиёсат институти етакчи илмий ходими Дилёр Дониёров.

— Дилёр ака, аввал энг асосий саволдан бошласак. Сўнгги пайтларда гиёҳвандлик ва наркожиноятлар мавзуси давлат сиёсати кун тартибида кўп кўтарилмоқда. Жамоатчиликда шундай савол туғилиши табиий: бу вазият оғирлашганидан далолат берадими ёки давлат мазкур муаммога муносабатни тубдан ўзгартиряптими? Бугун Ўзбекистонда наркожиноятларга қарши курашишни “янги босқич” деб аташимизга нима асос бўляпти?

— Бу ерда энг аввало таҳдиднинг ўзи ўзгарганини тўғри тушуниш керак. Илгари наркотикларнинг ноқонуний муомаласи кўпроқ анъанавий ташиш ва сотиш каналлари билан боғланган бўлса, бугун синтетик наркотиклар, шифрланган алоқа каналлари, интернет орқали контактсиз савдо, яширин лабораториялар ва мураккаб молиявий воситалар тобора катта хавфга айланмоқда. 2026 йил 11 июнда Давлатимиз Раҳбари гиёҳвандликка қарши курашиш соҳасидаги қонунчиликни такомиллаштириш юзасидан тақдимот билан танишдилар. Тақдимотда сўнгги йилларда нарковазият жиддий ўзгариб, анъанавий гиёҳвандлик воситалари ўрнини синтетик наркотиклар эгаллаётгани, уларни тарқатиш асосан интернет орқали контактсиз шаклда амалга оширилаётгани ҳамда мамлакат ичкарисида яширин лабораториялар пайдо бўлаётгани қайд этилди.

Шунинг учун Ўзбекистонда ёндашув ҳам ўзгарди. Энди асосий вазифа фақат жиноят содир бўлгандан кейин уни фош этиш ва айбдорни жазолаш эмас. Наркотикнинг ишлаб чиқарилишидан тортиб, унинг тарқалиш канали, интернетдаги тарғиботи, ёшга етиб бориши, уни истеъмол қилиш оқибатлари ва инсонни реабилитация қилишгача бўлган бутун занжир давлат сиёсатининг объектига айланмоқда.

Бу тизимли ёндашувнинг ҳуқуқий асослари 2024 йилда янада мустаҳкамланди. Хусусан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2024 йил 6 майдаги ПФ-73-сон Фармони билан Ўзбекистон Республикасида гиёҳвандлик ва наркожиноятларга қарши курашиш бўйича 2024–2028 йилларга мўлжалланган Миллий стратегия тасдиқланди. Кейинчалик Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 3 ноябрдаги ПФ-207-сон Фармони билан гиёҳвандлик ва наркожиноятларнинг барвақт олдини олиш ҳамда уларга қарши курашиш бўйича 2025–2026 йилларга мўлжалланган комплекс амалий ҳаракатлар Миллий дастури тасдиқланди. Энг муҳими, профилактика, ҳуқуқий чоралар, таълим, тиббий ёрдам, рақамлаштириш ва идоралараро ҳамкорлик бир-биридан алоҳида эмас, балки ўзаро боғлиқ йўналишлар сифатида белгиланган.

Шу маънода, “янги босқич” деганда жазони шунчаки оғирлаштириш эмас, балки аҳоли саломатлиги ва миллат генофондини ҳимоя қилишга қаратилган комплекс давлат сиёсати шаклланаётганини тушуниш тўғри бўлади.

— Сиз таҳдиднинг ўзи ўзгарганини айтдингиз. Лекин жамоатчиликда “жазони кучайтиришнинг ўзи етарлими?” деган савол туғилиши табиий. 2026 йилда қонунчиликка киритилган янгиликлар аввалги ёндашувлардан нимаси билан фарқ қилади? Давлат айнан қайси хавфли ҳолатларга нисбатан муросасиз муносабатни кучайтирмоқда?

— Бу савол жуда ўринли. Чунки наркожиноятларга қарши курашишда фақат жазони оғирлаштиришнинг ўзи етарли эмас. Энг муҳими — қонун замонавий таҳдидларга мос бўлиши, жиноятнинг янги шаклларини ўз вақтида қамраб олиши ва содир этилган ҳар бир қилмиш учун жавобгарлик муқаррарлигини таъминлаши керак.

Шу нуқтаи назардан, 2026 йилда қонунчиликка киритилган ўзгаришлар замонавий наркожиноятларнинг янги шаклларини қамраб олиши билан аҳамиятли. Хусусан, Ўзбекистон Республикасининг 2026 йил июнь ойидаги
ЎРҚ-1151-сон Қонуни билан наркожиноятларнинг хавфли шаклларига нисбатан жавобгарлик кучайтирилди. Жумладан, Жиноят кодексининг XIX боби “Аҳоли саломатлиги ва генофондига қарши жиноятлар” деб қайта номланиб, унинг қамрови сезиларли даражада кенгайтирилди ҳамда янги жиноят таркиблари билан тўлдирилди. Ғайриқонуний нарколаборатория ташкил этиш алоҳида жиноят таркиби сифатида белгиланди, ҳокимият ёки мансаб ваколатларини суиистеъмол қилиш йўли билан наркотикларнинг ноқонуний муомаласига ҳомийлик қилиш учун алоҳида жавобгарлик жорий этилди. Шунингдек, гиёҳвандлик воситаларини интернетдан фойдаланган ҳолда ўтказиш, уюшган гуруҳ томонидан ёки унинг манфаатларини кўзлаб содир этиш каби ҳолатларга нисбатан жазо чоралари кучайтирилди.

Айниқса, ёшларни ҳимоя қилиш масаласига алоҳида эътибор қаратилди. Қонунга мувофиқ, гиёҳвандлик воситаларини ўтказиш билан боғлиқ қилмишларни таълим ташкилотларида, уларнинг ҳудудида ёки ўқувчилар ва талабалар фойдаланадиган айрим жойларда, шунингдек, вояга етмаган шахсга нисбатан ёки Интернет жаҳон ахборот тармоғидан фойдаланган ҳолда содир этиш учун кучайтирилган жавобгарлик белгиланди. Гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ёки уларнинг аналогларини истеъмол қилишга жалб этишга оид жавобгарлик нормалари ҳам такомиллаштирилди. Бунинг замирида аниқ мақсад бор: болалар ва ёшларни наркожиноятларнинг энг хавфли кўринишларидан ҳуқуқий жиҳатдан янада ишончли ҳимоя қилиш.

Бу ўзгаришларда Давлатимиз Раҳбари томонидан изчил таъкидлаб келинаётган “Қонун — устувор, жиноятга жазо — муқаррар” деган тамойилнинг амалий ифодасини ҳам кўриш мумкин. Яъни наркожиноят содир этган шахснинг жавобгарликдан асоссиз равишда четда қолишига йўл қўйилмаслиги, ҳар бир ҳолатга қонун талаблари асосида ҳуқуқий баҳо берилиши муҳим. Айниқса, инсонлар саломатлиги ва ёшлар келажаги ҳисобига даромад орттиришни мақсад қилган наркобизнес ташкилотчилари, тарқатувчилари ёки бундай фаолиятга ҳомийлик қилувчи шахсларга нисбатан жавобгарликнинг муқаррарлигини таъминлаш катта аҳамиятга эга.

Менимча, бу ерда яна бир муҳим жиҳат бор. Жазонинг муқаррарлиги фақат унинг оғирлиги билан ўлчанмайди. Қонун қанчалик қатъий бўлмасин, агар жиноят ўз вақтида аниқланмаса ёки айбдор жавобгарликдан қочиб кетса, унинг профилактик таъсири ҳам камаяди. Шунинг учун бугун давлат сиёсати жазони кучайтириш билан бир вақтда наркожиноятларни барвақт аниқлаш, интернетдаги ноқонуний каналларни тўсиш, яширин лабораторияларни фош этиш, ёшларни бундай хавфдан ҳимоя қилиш ва ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларнинг замонавий имкониятларини оширишга ҳам қаратилмоқда.

Шу маънода, бугунги ўзгаришларнинг асосий мазмунини шунчаки “жазолар кучайтирилди” деган фикр билан чеклаб бўлмайди. Гап, аввало, наркобизнеснинг замонавий, уюшган ва энг хавфли шаклларига нисбатан қонуннинг таъсирчанлигини ошириш, жиноят содир этган шахс учун жавобгарликнинг муқаррарлигини таъминлаш ва энг муҳими, инсон саломатлиги, ёшлар келажаги ҳамда миллат генофондини ишончли ҳимоя қилиш ҳақида кетмоқда.

— Бугун деярли ҳар бир ота-онани безовта қиладиган яна бир масала бор. Илгари хавфни кўчада кўриш мумкин эди, ҳозир эса у боланинг телефонига ҳам кириб келиши мумкин. Интернетдаги яширин каналлар, “контактсиз” савдо ва синтетик наркотикларга қарши давлат қандай амалий чораларни кўрмоқда ва бу йўналишда қандай янги ташаббуслар илгари сурилмоқда? Технология жиноятчилар қўлидаги восита бўлиб қолмай, ҳимоя воситасига ҳам айланяптими?

— Айнан шу йўналиш бугунги курашнинг энг муҳим фронтларидан бири. Чунки интернет наркобизнесга тезлик, яширинлик ва масофадан туриб ишлаш имконини берди. Шу сабабли анъанавий усуллар билан чекланиб қолиш мумкин эмас. 2026 йил 11 июндаги тақдимотда наркотикларни интернет орқали контактсиз шаклда тарқатиш ҳолатлари ҳуқуқий ва ташкилий механизмларни замонавий таҳдидларга мослаштириш заруратини кучайтираётгани қайд этилди.

Шу нуқтаи назардан, бир томондан, интернет орқали наркотикларни ўтказиш ва уларни тарғиб қилишга доир жавобгарлик чоралари кучайтирилди. Иккинчи томондан, рақамли технологияларни профилактика ва аниқлаш воситаси сифатида қўллаш бўйича ишлар амалга оширилмоқда. 2026 йил апрелида Президентимиз барча ҳудудларда сунъий интеллект ёрдамида наркотиклар тарқалишининг олдини олишга қаратилган “AI Hackathon” миллий лойиҳаси бошланганини маълум қилди.

Бу ташаббуснинг аҳамияти шундаки, рақамли майдонни жиноятчилар ихтиёрига ташлаб қўймасдан, замонавий технологияларни профилактика ва хавфларни эрта аниқлаш вазифаларига йўналтириш мақсад қилинмоқда. Яъни наркожиноятларга қарши курашишда анъанавий тезкор чоралар билан бир қаторда технологик ечимлардан фойдаланишга ҳам урғу берилмоқда.

Бундан ташқари, Президентимизнинг 2026 йил 19 апрелда Самарқанд шаҳрида ўтказилган “Жамоат саломатлиги ва хавфсизлигини таъминлаш мақсадида трансмиллий наркотаҳдидларга қарши курашиш” мавзусидаги халқаро форум иштирокчиларига йўлланган мурожаатда иштирокчи давлатлар ҳуқуқ-тартибот идоралари маълумотлар базаларини бирлаштирадиган ва сунъий интеллект ёрдамида ишлайдиган ягона рақамли платформани ишга тушириш таклиф этилди. Таклиф этилаётган платформа наркотрафик йўналишларини барвақт аниқлаш, хавфли юклар ҳаракатини эрта босқичда фош этиш ва трансмиллий жиноий гуруҳлар фаолиятини реал вақт режимида кузатиб боришга хизмат қилиши керак. Бу – ҳозирча халқаро ташаббус бўлиб, уни амалда ишлаётган механизм сифатида эмас, балки ҳамкорликни ривожлантириш бўйича таклиф сифатида баҳолаш тўғри бўлади.

— Ёшлар ҳақида гап кетганда, рақамлар ҳам жиддий ўйлантиради. Президентимизнинг 2026 йил 19 апрелдаги мурожаатида наркожиноятларнинг учдан бири ёшлар томонидан содир этилаётгани, асосий хавф гуруҳини эса 15 ёшдан 30 ёшгача бўлганлар ташкил қилаётгани қайд этилди. Шундай шароитда профилактика қандай ўзгармоқда? Ёшларни фақат “хавф гуруҳи” сифатида кўриш эмас, уларнинг ўзини бу курашнинг фаол иштирокчисига айлантириш бўйича нималар қилинмоқда?

— Бу масалада энг катта ўзгариш – профилактиканинг мазмуни ўзгараётганида. Қайд этилган рақамлар профилактика фақат ҳуқуқ-тартибот идораларининг огоҳлантириши билан чекланмаслиги, балки оила, маҳалла, таълим ва тиббиёт тизимларининг ҳамкорлигига таяниши кераклигини кўрсатади.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 3 ноябрдаги ПФ-207-сон Фармони билан тасдиқланган Миллий дастурда “Маҳалла – оилавий поликлиника – таълим муассасаси” тамойили асосида педагог, тиббиёт ходими, профилактика инспектори ва маҳалла фаолларининг ҳамкорликдаги профилактик ишларини амалга ошириш белгиланган. Шунингдек, ўқувчилар орасида “Рад этиш кўникмалари”, “Менинг танловим – соғлиқ” каби психологик тренингларни ўтказиш, гиёҳвандлик воситалари истеъмолини эрта аниқлаш учун режали психолог ва зарур ҳолларда нарколог маслаҳатларини йўлга қўйиш назарда тутилган.

Бироқ энг эътиборли томони – ёшлар профилактиканинг фақат объекти сифатида эмас, балки унинг фаол иштирокчиси сифатида ҳам кўрилмоқда. 2026 йил апрелидаги мурожаатда яқинда ташкил этилган “Анти-Нарко” волонтёрлик ҳаракати қисқа вақт ичида 17 мингдан ортиқ ёшни бирлаштиргани маълум қилинди. Бу каби ташаббуслар ёшларнинг ўз тенгдошлари орасида соғлом турмуш тарзини тарғиб қилиш ва гиёҳвандликка нисбатан муросасиз муносабатни шакллантиришда иштирокини кучайтиришга хизмат қилади.

Шунингдек, Президентимизнинг 2026 йил 19 апрелдаги мурожаатида қайд этилганидек, Ўзбекистон 2025 йилда Осиё давлатлари орасида биринчилар қаторида БМТнинг Наркотиклар ва жиноятчилик бўйича бошқармасининг CHAMPS ташаббусига қўшилди. Ушбу дастур вояга етмаганлар ўртасида соғлом турмуш тарзини оммалаштириш ва наркотикларга қарши профилактикани кучайтиришга қаратилган. Шу жиҳатдан, давлат сиёсатининг муҳим хусусияти – ёшни фақат назорат қилиш эмас, уни ҳимоя қилиш, хабардорлигини ошириш ва ижобий ташаббусларга жалб этишга интилишдир.

— Лекин бу муаммонинг инсон тақдири билан боғлиқ яна бир томони бор. Наркобизнесни ташкил этаётган ёки ундан манфаат кўраётган шахсга нисбатан қатъий жавобгарлик тушунарли. Аммо гиёҳвандликка қарам бўлиб қолган шахсга қандай ёндашиш керак? Бугунги сиёсатда уни даволаш ва жамиятга қайтариш масаласи қай даражада муҳим ўрин тутяпти?

— Бу ерда ёндашувларни аниқ фарқлаш муҳим. Наркотикларни ишлаб чиқараётган, тарқатаётган ёки бошқаларни уларнинг ноқонуний муомаласига жалб этаётган шахсларга нисбатан қонун доирасида қатъий чоралар кўрилиши лозим. Гиёҳвандликка чалинган шахсларга нисбатан эса тиббий ёрдам, даволаш ва реабилитация механизмларининг самарали ишлаши муҳим.
Акс ҳолда, қарамликнинг салбий оқибатларини бартараф этиш қийинлашади.

Шу боис Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 3 ноябрдаги ПФ-207-сон Фармонида гиёҳвандлик ва заҳарвандликни ташхислаш, даволаш ҳамда тиббий-ижтимоий реабилитация қилиш тизимини такомиллаштириш устувор вазифалардан бири сифатида белгиланган. Миллий дастурда жазо ўтаётган гиёҳвандликка чалинган беморларни даволаш ва тиббий-ижтимоий реабилитация қилиш жараёнларига миллий клиник протоколлар ва миллий стандартларни 2026 йил июль ойида жорий этиш, шунингдек, соғлиқни сақлаш тизимида Аддиктология тиббий-ижтимоий реабилитация марказини ташкил этиш ишларини 2026 йил май ойида бошлаш вазифалари белгиланган. Бу ерда гап дастурда белгиланган вазифалар ҳақида кетмоқда; уларни амалга ошириш ҳолати алоҳида ижро натижалари асосида баҳоланиши лозим.

Бу йўналиш халқаро ҳамкорлик билан ҳам боғлиқ. 2026 йил апрелида Самарқандда ўтказилган халқаро форум иштирокчиларига мурожаатда синтетик наркотикларга ружу қўйган беморларни самарали даволаш бўйича замонавий методика ва стандартларни биргаликда яратиб бориш, шунингдек, тиббий реабилитация соҳасида тажриба алмашиш мақсадида Марказий Осиё Наркологлар ассоциациясини ташкил этиш таклиф қилинди.

Яъни давлат сиёсати икки йўналишни бир вақтда ушлаб турибди: наркобизнесга нисбатан муросасизлик ва қарамликка тушиб қолган инсонга нисбатан даволаш ҳамда реабилитация имконияти. Бу – муаммони фақат ҳуқуқий эмас, жамоат саломатлиги масаласи сифатида ҳам кўриш демакдир.

— Қонунлар, дастурлар ва янги механизмлар ҳақида гапириш мумкин. Лекин жамоатчилик учун энг муҳим мезон — амалий натижа. Сўнгги йиллардаги рақамлар наркожиноятларга қарши курашиш борасида қандай ўзгаришларни кўрсатяпти?

— Натижани айнан амалий кўрсаткичлар орқали баҳолаш керак. Давлатимиз Раҳбарининг 2026 йил 19 апрелда Самарқанддаги халқаро форум иштирокчиларига йўллаган мурожаатида келтирилган маълумотларга кўра, сўнгги йилларда наркотикларнинг ноқонуний айланмаси билан боғлиқ жиноятларни аниқлаш кўрсаткичи 2,5 баробар ошган, мусодара қилинган гиёҳвандлик воситалари 2 баробар, йўқ қилинган синтетик наркотиклар эса
7 баробар кўпайган.

Биргина 2025 йилнинг ўзида ҳуқуқ-тартибот идоралари томонидан 15 мингдан зиёд наркожиноят фош этилган. Қарийб 3,5 тонна гиёҳвандлик воситалари, шу жумладан 120 килограмм синтетик наркотиклар йўқ қилинган. 14 та яширин нарколаборатория ва 72 та йирик интернет дўкони фаолиятига чек қўйилган.

Албатта, бу рақамларни “муаммо ҳал бўлди” деб тушуниш хато бўлади. Аксинча, улар таҳдиднинг кўламини ҳам кўрсатади. Шу билан бирга, расмий статистика яширин нарколабораториялар ва интернет орқали фаолият юритган йирик савдо каналларини аниқлаш ҳамда уларга чек қўйиш ишлари фаоллашганини кўрсатади.

Шу сабабли натижадорликни фақат “қанча жиноят фош этилди?” деган кўрсаткич билан чеклаб баҳолаш тўғри эмас. Барвақт профилактика, наркотикларни тарқатиш каналларига ўз вақтида чек қўйиш ва ёшларни хавфдан ҳимоя қилиш самарадорлиги ҳам муҳим аҳамиятга эга. Бугунги давлат сиёсатининг профилактика ва барвақт аниқлашга катта урғу бераётгани ҳам шу билан изоҳланади.

— Наркобизнеснинг бугунги шаклига қарасак, у бир давлат чегараси ичида қолмайди: наркотрафик, рақамли активлар, оффшор ҳудудлар ва интернет платформалар трансмиллий жиноий фаолият билан тобора чуқур боғланиб бормоқда. Шундай вазиятда Ўзбекистоннинг позицияси қандай? Мамлакатимиз фақат ташқи тажрибани ўрганяптими ёки халқаро майдонга ўз ташаббусларини ҳам таклиф қиляптими?

— Бугун Ўзбекистон бу соҳада фақат тажриба олувчи эмас, балки аниқ ташаббусларни илгари сураётган давлат сифатида ҳам фаол иштирок этмоқда. Давлатимиз Раҳбари 2026 йил 19 апрелдаги мурожаатида Ўзбекистон наркотикларга қарши курашиш борасида 50 дан ортиқ давлат ва нуфузли халқаро ташкилотлар билан яқин ҳамкорлик қилиб келаётганини таъкидладилар.

Самарқанддаги халқаро форумда трансмиллий наркожиноятларга қарши тезкор ахборот алмашинувини кучайтириш мақсадида иштирокчи давлатлар ҳуқуқ-тартибот идоралари маълумотлар базасини бирлаштирадиган, сунъий интеллект ёрдамида ишлайдиган ягона рақамли платформани ишга тушириш таклиф этилди. Ушбу таклифга кўра, платформа наркотрафик йўналишларини барвақт аниқлаш, хавфли юклар ҳаракатини эрта босқичда фош этиш ва трансмиллий жиноий гуруҳлар фаолиятини реал вақт режимида кузатиб боришга хизмат қилиши керак.

Президентимиз томонидан илгари сурилган яна бир муҳим ташаббус – наркобизнеснинг молиявий манбаларини чеклашга қаратилган. Хусусан, жиноий маблағларни ювишда рақамли активлар ва оффшор ҳудудлардан фойдаланилаётганига эътибор қаратилиб, крипто-биржалар учун мажбурий идентификация стандартларини глобал даражада бирхиллаштириш, оффшор юрисдикциялар билан маълумот алмашинуви бўйича мажбурий келишувлар ҳамда “номаълум манба” маблағларини автоматик блоклаш механизмларини жорий этиш зарурлиги қайд этилди.

Бу ташаббусларнинг аҳамияти шундаки, наркобизнесга қарши курашни фақат чегарада наркотикларни ушлаб қолиш ёки тарқатувчини қўлга олиш билан чеклаб бўлмайди. Унинг ахборот, логистика ва молиявий инфратузилмасига ҳам бир вақтнинг ўзида таъсир кўрсатиш зарур. Ўзбекистон томонидан илгари сурилаётган ташаббуслар ҳам айнан шундай комплекс халқаро ҳамкорликка қаратилган.

— Суҳбатимиз давомида давлат томонидан жуда катта тизим яратилаётганини кўрдик. Лекин охир-оқибат бу масала ҳар бир оилага бориб тақалади. Суҳбат якунида, Дилёр ака, ота-оналар, устозлар ва ёшларнинг ўзига нима деган бўлардингиз? Давлат қанча механизм яратмасин, жамиятнинг шахсий масъулияти қай даражада ҳал қилувчи?

— Менимча, айнан шу савол бутун суҳбатимизнинг энг муҳим хулосаси. Давлат қонун қабул қилиши, чегарани ҳимоя қилиши, интернетдаги жиноий каналларни аниқлаши, яширин лабораторияларни фош этиши ва даволаш тизимини яратиши мумкин. Лекин фарзанднинг хулқидаги, кайфиятидаги ёки дўстлар даврасидаги ўзгаришни энг аввал унинг оиласи, устози ва маҳалласи сезади.

Шунинг учун Президентимиз 2025 йил 26 декабрдаги Олий Мажлис ва Ўзбекистон халқига Мурожаатномасида наркожиноятларга қарши курашишни умуммиллий ҳаракатга айлантириш вазифасини қўйиб, бу вазифани фақат ҳуқуқ-тартибот идораларининг иши деб қараш хато эканини алоҳида таъкидладилар.

Бу жуда тўғри ёндашув. Чунки гиёҳвандликка қарши энг кучли тўсиқ – ёшларда бундай хавфли таклифларни рад эта оладиган ички иммунитетни шакллантириш. Бу иммунитет оиладаги эътибор, мактабдаги тарбия, маҳалладаги соғлом муҳит, спорт, таълим ва келажакка ишонч билан шаклланади.

Бугун Ўзбекистонда амалга оширилаётган ислоҳотларнинг энг катта аҳамияти шундаки, давлат бу масалани фақат жазолаш сиёсати даражасида қолдирмаяпти. Ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органлар, таълим, тиббиёт, маҳалла, оила, ёшлар ва халқаро ҳамкорлар иштирокидаги чоралар бир мақсад йўлида уйғунлаштирилмоқда. Бу мақсад – фарзандларимизни гиёҳвандликдан асраш, халқимиз саломатлигини ҳимоя қилиш ва мамлакатимизнинг соғлом келажагини таъминлаш. Шу маънода, ҳар бир фуқаронинг бефарқ бўлмаслиги давлат томонидан амалга оширилаётган тизимли чоралар каби муҳимдир.