Ашылыў мәресиминде Содиқ Сафоев өзиниң шығып сөйлеген сөзинде бул формат парламентлераралық сөйлесиўди беккемлеў, исенимди арттырыў ҳәм әмелий бирге ислесиўди кеңейтиўге хызмет ететуғын әҳмийетли платформа екенин атап өтти.
Бир жыл алдын Самарқандта болып өткен "Орайлық Азия - Европа Аўқамы" саммити регионлараралық бирге ислесиўди стратегиялық шериклик дәрежесине алып шыққаны атап өтилди. Форум сол саммитте алға қойылған басламалардан бири екени, қатнасықлар сапа жағынан жаңа басқышқа көтерилгени атап өтилди.
Европа парламенти баслығының орынбасары Кристал Шальдемозе Европа Аўқамының Орайлық Азия менен бирге ислесиўи кең көлемли, жоқары мақсетли болып, көп тәреплеме бирге ислесиў, еркин саўда ҳәм демократия принциплерине тийкарланған турақлылық ҳәм абаданлықты тәмийинлеўге қаратылғанын атап өтти.
Европа парламентиниң Орайлық Азия ҳәм Монголия менен байланыслар бойынша делегациясының басшысы, Европа парламенти депутаты Жузи Принчи парламентлераралық сөйлесиўди тереңлестириў, турақлы раўажланыў ҳәм нызам үстинлигин тәмийинлеўде бирге ислесиўди кеңейтиў әҳмийетли екенлигине итибар қаратты.
Буннан тысқары, ашылыў мәресиминде Қазақстан Парламенти Мәжилисиниң Халықаралық ислер, қорғаныў ҳәм қәўипсизлик комитетиниң баслығы Айгул Куспан, Тәжикстан Олий Мажлиси Намояндагон Мажлиси баслығының орынбасары Мавсума Муини, Түркменстан Олий Мажлиси Халықаралық ҳәм парламентлераралық байланыслар комитетиниң баслығы Мақсет Қулиев, Қырғызстан Республикасы Жогорку Кенешиниң Илим, билимлендириў, инновациялық раўажланыў ҳәм мәлимлеме технологиялары, мәденият, спорт ҳәм жаслар мәселелери комитети баслығының орынбасары Салтанат Аманова шығып сөйлеп, аймақлараралық шерикликти және де тереңлестириў зәрүр екенлигин атап өтти.
Сиясий сөйлесиўди раўажландырыў, парламент дипломатиясының ролин күшейтиў ҳәм бирге ислесиўди институционаллық жақтан беккемлеў мәселелери додалаў орайында болды.
Форум өз жумысын сессиялар шеңберинде даўам еттирди. Биринши сессия "Орайлық Азия ҳәм Европа Аўқамы арасындағы сиясий сөйлесиўдиң бүгинги жағдайы ҳәм перспективалары" темасына бағышланды. Сессияда шығып сөйлегенлер 2025-жылы Самарқанд саммити шеңберинде ерисилген келисимлерди әмелге асырыў, ҳуқықый базаны жетилистириў ҳәм парламент дипломатиясын раўажландырыў мәселелерине айрықша итибар қаратты.
Екинши сессияда экономикалық өз-ара байланыслылық, турақлы өсиў ҳәм "жасыл" трансформация мәселелери додаланды. Онда транспорт-логистика байланысларын кеңейтиў, "жасыл" экономиканы раўажландырыў, инвестициялық бирге ислесиўди жеделлестириў сыяқлы бағдарлар ҳәр тәреплеме көрип шығылды.
Үшинши сессияда нызам үстинлиги, санлы трансформация ҳәм инклюзив басқарыў мәселелерине итибар қаратылды. Атап айтқанда, инсан ҳуқықларын тәмийинлеў, санлы мәканда қәўипсизликти күшейтиў ҳәм заманагөй технологияларды ҳуқықый жақтан тәртипке салыў мәселелери додалаў орайында болды.
Форум жуўмағында илаж шеңберинде алға қойылған басламалар ҳәм келисимлер сәўлеленген "Орайлық Азия - Европа Аўқамы" биринши парламентлераралық форумының Биргеликтеги билдириўи қабыл етилди.
