Xususan, Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti hozirgacha AQSH, Gonkong, Mozambik va Buyuk Britaniya kabi 23 ta davlatda ushbu mutatsiya ro‘yxatga olinganini ma’lum qildi.
Xo‘sh, yangi shtamm qanchalik xavfli? Uning yurtimizga kirib kelish ehtimoli bormi? Qanday profilaktik choralar ko‘rish talab etiladi?
Shu kabi savollarga Sanitariya-epidemiologik osoyishtalik va jamoat salomatligi qo‘mitasi raisining birinchi o‘rinbosari Nurmat Atabekov quyidagicha javob berdi.
— Aslida, BA.3.2 shtammi aniqlanganiga ancha bo‘lgan va u bir xil tezlikda tarqalmasligi bilan xarakterlanadi. Shu bois bu mutatsiyaga 17 yilgacha "uyquga ketishi" mumkin bo‘lgan va uzoq muddat borligini sezdiradigan hasharot — tsikada nomi berilgan.
Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti hali kasallikning tarqalish darajasini kuzatib borish kerak va jiddiy muammolar yuzaga kelishiga asos ko‘rmayapmiz, degan xulosasini ma’lum qildi. Qolaversa, yangi shtamm boshqalariga nisbatan xavfliroq ekaniga doir yetarli dalillar mavjud emas.
Dastlabki o‘rganishlarga ko‘ra, “Tsikada” shtammi “Omikron”ga xos, o‘xshash klinik belgilar bilan kechadi. U nafas yo‘llari jarohatlanishi, ya’ni burun bitishi, yo‘tal, tomoqqda og‘riq, qizarish, ba’zan hid va ta’m bilmaslik kabi alomatlar bilan namoyon bo‘lishi mumkin.
Mutaxassislar unga kattalarga nisbatan bolalar ko‘proq chalinayotganini aytishmoqda. Bu quyidagi omil bilan bog‘liq.
Ma’lumki, pandemiya davrida dunyo aholisining katta qismi COVID-19 ga qarshi emlandi va shu tufayli ularning qaytadan bu kasallikka chalinish ehtimoli juda kam. Ammo avval koronavirus bilan ro‘baro‘ kelmagan, ya’ni organizmida hali xastalikka qarshi antitanaçalar shakllanmagan bolalarning bu virusni yuqtrish xavfi mavjud.
Surunkali kasalligi bor, nafas yo‘llari xastaliklaridan aziyat chekủvchilar, immuniteti zaif va yoshi katta insonlar ham bu xavfdan yetarli darajada himoyalanmagan.
Albatta, virus o‘choqlari aniqlangan hududlarda bo‘lib qaytgan odamlar bilan imkon qadar muloqotni cheklashni tavsiya qilamiz. Biroq “Tsikada” epidemiya yoki pandemiyani keltirib chiqaradi, degan fikrdan uzoqmiz.
O‘zbekiston misolida aytadigan bo‘lsak, mamlakatimizda epidemiologik vaziyat barqaror. Aholida koronavirus shtammiga nisbatan oddiy respirator kasalliklarga bo‘lgani singari munosabat allaqachon shakllangan. Negaki, yurtdoshlarimizning qariyb 80 foizida jamoaviy immunitet vujudga kelgan.
Shu ma’noda, dunyoda qayd etilayotgan yangi shtammlar haqida shov-shuvli xabarlar tarqatish to‘g‘ri emas. Xavotirlanish uchun hech qanday asos yo‘q.
